Wat doet een latei boven een opening?
Een latei is een ondersteuning boven bijvoorbeeld een raam- of deuropening. Een zelfdragende latei draagt de belasting erboven naar de zijkanten van de opening af. Welke constructie in uw gevel aanwezig is, vraagt controle van het gebouw en beschikbare tekeningen.
KNB bespreekt in infoblad 47 zelfdragende stalen lateien. Die uitleg is niet zonder meer van toepassing op iedere raamopening. Vraag daarom eerst welk type ondersteuning aanwezig is en welk deel van het metselwerk ermee samenhangt.
Waarom ook stijfheid wordt beoordeeld
Sterkte en stijfheid zijn verschillende eigenschappen. Volgens KNB kan een te weinig stijve stalen latei onder belasting doorbuigen en zo bijdragen aan scheurvorming in het metselwerk erboven. Bij beoordeling van zo’n latei hoort daarom ook de vervorming.
Een zichtbare scheur boven een raam bewijst niet dat de latei te slap is. Bespreek welke gegevens nodig zijn om de ondersteuning te beoordelen en of een constructieve berekening nodig is. Deze pagina geeft geen berekening of grenswaarde voor een bestaande gevel.
Wat noteert u rond de raamopening?
- De precieze plaats van de scheur ten opzichte van de raamhoeken en de bovenrand.
- Wanneer de lijn voor het eerst is vastgelegd en welke oudere foto’s beschikbaar zijn.
- Bekende vervanging van kozijn of latei, met tekeningen en werkomschrijving als die er zijn.
- Zichtbare verkleuring of roestsporen, zonder daar zelf een oorzaak of draagvermogen aan te verbinden.
Gebruik een overzicht van de opening en een detailopname bij uw beschrijving. De algemene voorbereiding staat in scheuren in de gevel laten beoordelen.
Welke vragen horen bij het herstelvoorstel?
Vraag wat het onderzoek zegt over de ondersteuning en welke punten nog moeten worden uitgezocht. Laat in het voorstel onderscheiden of het gaat om de latei, de staat van zichtbaar staal, het omringende metselwerk of de voegen. Bespreek bij staalbehandeling en lateien en scheurherstel welke werkzaamheden daadwerkelijk worden voorgesteld en waarop die keuze berust.
Leg ook vast wie open technische vragen beantwoordt voordat het herstel wordt uitgewerkt. Verandert er iets aan de gevel of constructie, gebruik dan de voorbereiding in het artikel over vergunningcontrole.
Bronnen en verder lezen
- KNB — Infoblad 47: Stalen lateien, risico op scheurvorming (juni 2016): functie, stijfheid en doorbuiging van zelfdragende stalen lateien.
- KNB — Dilateren: achtergrond bij beweging en de detaillering rond gevelopeningen.





